Zirrikituetatik begira

Hegemonia

04.08.2020 | 00:21
Hegemonia

BEHIN baino gehiagotan aipatu dut zutabe honetan handitzen naizenean jeltzalea izan nahi dudala, miresgarria iruditzen baitzait nola erdiesten duen EAJak Ernesto Laclau eta Chantal Mouffe filosofia politikoko irakasleek azterturiko hegemonia kontzeptua haragitzea, alegia, egiten dutena eginda erdigunean izatea eta bere ideologiaz eremu politikoko edozein kontzeptu bersignifikatzea; hori dena ustekabean bezala, jakina.

Miresgarritasun horren seinale dira Berria egunkariak partiduaren 125 urteurrenaren harira argitaratzen ari den elkarrizketa, analisi politiko eta artikulu multzoa, ez baitute bakarrik historia azter-tzen, zergatik irabazten duen ere jakin nahi baitute, eremu politikoaren esanahiak beren gisara molda-tzeko abilezia ikertzeaz gainera. Horren adibide dira esaterako bai Urkulluk eta bai Andoni Ortuzarrek ezkerra/eskuina paradigma gainditurik dagoela esan eta bai analistei bai bozlatzaileei hori sinestarazteko boterea; edota, identitateari dagokionez, baskotasuna folkloretzat baino ez lukeen jendea beraganatzea. Esan bezala hori da hegemonia: norberak ideologiarik ez duela sinestaraztea.

Gertatzen dena, ordea, zera da: EAJa tradizioz eta definizioz eskuineko partidua da, beren politika redistributiboak "ezkerreko" batzuenak adinakoak izanagatik, sistemari dion fede itsuak osotoro sala-tzen dio eskuintasuna; horren seinale pandemiaren garaian enpresariekiko erakutsi duten fideltasuna edo Iñigo Urkulluk jokatutako bitartekari paperetan ageri diren hainbat ohar: "Junkerasek politikaren txarrena haragitzen du" eta "CUPekoak arrazoi ezaren arrazoia dira". Bi komentario horiei, bestela sinetsarazi nahi bazaigu ere, ez dira neutroak, eta EAEtik kanpo irakurrita ez-neutraltasuna darie, alegia, ideologia.

Eta horretan dator arazoa, beharbada, EAEn hegemonikoa dena, bazterreko politika izan daiteke Nafarroan, eta, bitartekaritza ez-neutraltzat interpretatu Katalunian, edo, azkenean presidente autonomikoen bilereara joan izana, lukurreriatzat Espainiako Estatuan.

Partidua hegemonikoa den eremuan dago estalian ideologia, hortik kanpo, ipurdia agerian gelditzen da. Eta badakigu, ipurdian...