Abanto Zierbenak asiar liztorraren 4.055 ale harrapatu ditu sei astetan
Ezohiko udaberri batek, euria eta eguzkia etengabe txandakatuz, harrapaketen kopurua laugarren neurketako gorenera eramatea eragin du
Abanto Zierbenako Udalak 4.055 vespa velutina eta 340 liztor europar harrapatu ditu martxoaren 9tik ekainaren 2ra bitartean iraun duen asiar liztorra kontrolatzeko tranpaketa-kanpainan. Kopuru horrek 2025eko emaitza gainditzen du nabarmen; izan ere, iaz 3.486 asiar liztor harrapatu ziren. Horrek % 16ko igoera dakar urte batetik bestera.
Udalerriko auzo guztietan banatutako eta KML artxibo geolokalizatu batean jasotako 57 VespaCatch tranpek iazko kokapen berak mantendu dituzte, haien eraginkortasuna frogatuta baitzegoen. Indartze berezia egin da Cotorrio eta Bide Berdeko baso-korridorean.
Juan Vallejo Mendizabal Ingurumen eta Jasangarritasun zinegotziaren esanetan, denboraldi honetako datuek irakurketa bikoitza dute. “2025arekin alderatuta harrapaketen igoera handia izan da, batez ere meteorologiaren ondorioz. Baina teknikoki garrantzitsuena kanpainaren amaieran ikusten da: azken berrikuspenetan harrapaketen beherakada nabarmenak erakusten du tranpaketak funtzionatu duela eta espeziearen presioa asko murriztu dela udalerrian”.
Vallejok azpimarratu du jarraipen-sistemaren zehaztasuna ere: "Berrikuspen bakoitzean bereizita zenbatzen ditugu asiar liztorrak, liztor europarrak eta gainerako intsektuak. Horri esker, tranpa bakoitzaren errendimendua ez ezik, gainerako faunan duen eragina ere ebaluatu dezakegu, eta beharrezkoa denean epeak egokitu".
Euria eta eguzkia, velutinarentzat baldintza ezin hobeak
2026ko kanpainaren bilakaera baldintza meteorologiko bereziek markatu dute hasieratik bertatik. Tranpak martxoaren 9an jarri ziren martxan, erreginek hibernazioa amaitu bezain pronto, eta ordutik aurrera euria eta eguzkia etengabe txandakatzeak landarediaren eta ornogabeen garapen aparta eragin du.
Baldintza horiek asiar liztorraren jarduera aurreko urteetakoa baino handiagoa izatea ekarri dute. Harrapaketak etengabe igo dira berrikuspenetik berrikuspenera: lehenengoan 236 ale izan ziren, bigarrenean 849, hirugarrenean 900 eta laugarrenean, maiatzaren 12an, 1.149 ale harrapatu ziren hamabostaldi bakarrean; kanpaina osoko erregistrorik altuena.
Veto-pharma enpresaren 57 VespaCatch tranpak, Estatuan eta Frantzian espezie honen kontrolean hamar urte baino gehiagoko esperientzia dutenak, lurretik bi eta hiru metro arteko altueran instalatu dira. Erakarle gisa ura, azukrea eta usain naturalak dituen disoluzio bat erabiltzen dute, inolako osagai kimikorik gabe.
Tranpak bereziki goiz loratzen diren zuhaitzetan jarri dira, gereziondoak eta sahatsak, besteak beste, baita kamelia eta callistemon bezalako landare apaingarrietan, birziklatze-edukiontzien inguruan, haur-parkeetan eta ikastetxeetan ere.
Hamabost egunetik behin, baso-kudeaketako eta natura-inguruneko teknikariek harrapaketak zenbatu dituzte,vespa velutina, vespa crabro eta gainerako intsektuak bereiziz. Datu horiek baliagarriak izan dira bai berrikuspenen maiztasuna egokitzeko, bai tranpek helburuz kanpoko faunan izan duten eragina neurtzeko.
Harrapaketak jaisten direnean, tranpaketak irabazi du
Programaren eraginkortasunaren adierazlerik esanguratsuena ez da harrapaketa kopuru osoa, haren bilakaera baizik. Laugarren berrikuspeneko gailurraren ondoren, datuek beheranzko joera argia izan dute: bosgarrenean 622 ale zenbatu ziren, eta seigarren eta azken berrikuspenean, ekainaren 2an, 299. Jaitsiera horrek erakusten du espeziearen presioa murriztu egin dela tranpaketaren ondorioz.
Azken berrikuspenetan langile eta ale gazteen kopurua handitu izanak, bizirik iraun duten habiak heldutasunera iritsi direla eta koloniak aktibo daudela erakusten duen seinaleak, adierazi zuen udaberriko kanpaina amaitzeko une teknikorik egokiena zela. Izan ere, urteko fase estrategikoena da, erreginek koloniak sortu aurretik jarduteko aukera ematen duelako.
Udaberriko kanpaina amaituta, Abanto Zierbenako Udalak gogorarazi du ziztadak jasateko arriskua batez ere habien inguruan dagoela, eta horietatik urrun mantendu behar dela beti.
Ziztada gertatuz gero, gomendioa da kaltetutako eremuan berehala beroa aplikatzea, ur beroarekin, ile-lehorgailu batekin edo antzeko baliabideren batekin, erredurarik eragin gabe; izan ere, beroak pozoia desaktibatzen du eta mina zein hantura nabarmen murriztu ditzake garaiz jardunez gero.