Udari begira, Sopelako Udalak Trafiko eta Aparkaleku Ordenantzaren (TAO) aldaketaren hasierako onarpena egin du asteazken honetan goizean, apirilaren 22an. Horren helburua zerbitzua egungo beharretara egokitzea eta azken urteetan sortutako arazoei erantzuna ematea da. Maiatzaren 27ra arte, zabalik egongo da alegazioak aurkezteko epea.

Eguneraketa horrek hainbat hobekuntza dakartza, besteak beste, ordainketa sistemekin, irisgarritasunarekin, egoiliarren erregimenarekin eta maiztasun handiko erabiltzaileen baldintzekin lotuta.

Berrikuntzak

Berrikuntza nagusien artean, mugikortasun murriztua duten pertsonentzako erregimena hobetu da. Aurreko bertsioak erreserbatutako plaza guztiak beteta egotea eskatzen zuen erreserbatu gabeko plazetan aparkatu ahal izateko. Muga hori desagertu egingo da, eta idazketa berriak aukera handiagoa emango du: mugikortasun murriztuko txartela erakusten duten pertsonek erreserbatu gabeko plazetan aparkatu ahal izango dute, bestelako baldintzarik bete behar izan gabe. Horrela, aparkatzeko eskubidea handitzen da, eta irisgarritasunean eta eskubideetan aurrera egitea ekarriko du.

Bestalde, egoiliarren erregimenean kasuistika berriak sartu dira. Orain arte kontuan hartu ez diren eta arazoak sortzen zituzten ohiko egoerak arautu dira. Bigarren eskuko ibilgailu bat erosten duten egoiliarren kasuan, ibilgailuak ez badu Sopelan zirkulazio-zerga ordaindu beste udalerri batetik datorrelako, baina Sopelan bere aurreko ibilgailuaren zerga ordainduta bazuen, doako aparkalekuan aparkatu ahal izango du. Pertsonak aurretik ibilgailurik ez bazuen eta ibilgailu berriaren zerga beste udalerri batean ordaindu bada, maiztasun handiko erabiltzailearekin parekatuko da, eta denboraldiko abonua eskuratu ahal izango du.

Era berean, urtarrilaren 1etik aurrera erroldatutako pertsonak, zerga aurreko udalerrian ordaindu baldin badu, maiztasun handiko erabiltzaileekin parekatuko dira, eta denboraldiko abonuan sartuko dira. Aldaketa horien helburua konparaziozko bidegabekeriak saihestea eta egoiliarren arteko errealitate komunak estaltzea da.

Maiztasun handiko erabiltzaileentzako doikuntzak ere sartzen dira, hainbat kasuistika argitzeko, bereziki udalerriari lotutako bigarren egoitzei eta kirol-praktikei dagokienez.

Bigarren egoitzak

Bigarren egoitzen kasuan, etxebizitza bakoitzeko bi abonu baimentzen dira gehienez, eta surfean eta parapentean aritzeko, berriz, abonu bakarra. Ibilgailuak etxebizitzaren titularrarenak edo lehen mailako senideenak izan daitezke.

Parapente federatuaren esparruan, berrikuntza garrantzitsu bat sartzen da: nahitaezkoa izango da hegaldi librean aritzeko jarduera mugen salbuespenezko eteteari buruz agintaritza eskudunak emandako ebazpenaren kopia aurkeztea. Aldaketa horrek, baimen mota horren kudeaketa zorrotzagoa eta gardenagoa egitea bermatuko du. 

Aipatutako alderdiez gain, araututako aparkalekuen egungo erregimena aldatzeko aukera ere aztertu da azterketa espezializatu baten bidez. 

Uda garaian, Sopelako hondartzan, ibilgailu ugari ibiltzen dira, eta horrek zaildu egiten du inguruan bizi diren pertsonek aparkatzea. Eragozpen horiek minimizatzeko asmoz, Udalak 2024ko abenduan egin zuen Sopelako Hiri Mugikortasun Jasangarriaren Planaren eguneraketa kontratatu zen, alternatiba bideragarriak proposatuz. Dokumentu tekniko horretan, hondartzako udako aparkalekuaren azterketa espezifikoa jasotzen da, “Asu-Bareñoko TAO sistema handitzeari buruzko hausnarketa” atalean. 

Aukerak

Azterketak aparkalekua erregulatzeko hainbat aukera aztertzen ditu, eta ondorioztatzen du eremua egoiliarrentzat bakarrik gordetzea ez dela irtenbiderik onena, hainbat arrazoi direla medio. Alde batetik, auzoko egoiliarrentzako gune esklusibo batek plaza huts asko sortuko lituzke, eta udan ere alferrik galdutako leku asko sortuko lirateke, bisitarien, hornitzaileen edo zerbitzuen aparkalekuak zailtzeaz gain. Bestetik, Sopelan bizi diren pertsona guztiei aparkalekua gordetzeak hondartzara joateko autoa erabiltzea sustatuko luke, garraio publikoaren, bizikletaren edo oinezko joan-etorrien erabilera murriztuz. 

Bi kasuetan, arazoa inguruko kaleetara eramango litzateke, araututako eremuaren mugak saturatuz eta muga efektua sortuz. Arrazoi horiengatik, Planak ondorioztatzen du hondartzako egungo TAO sistema, egoiliarrentzako doakotasuna ahalbidetzen duena, aukera orekatuagoa dela udan aparkaleku eskari handia kudeatzeko eta ibilgailuen errotazioa bermatzeko. 

Ikerketaren ondorioez gain, kontuan izan behar da TAOren egungo kontratuak ez duela ahalbidetzen egoiliarrentzako erreserba esklusibo bat ezartzea, irismen handiagoko kontratu aldaketarik egin gabe. 

Udala jakitun da udan hainbat eragozpen sortzen direla, eta TAOren funtzionamenduaren eta hondartza inguruko mugikortasunaren jarraipena egingo du, bizikidetza eta herritarren ongizatea lehen lerroan jarriz, betiere irizpide teknikoak, ekitatezkoak eta iraunkortasunekoak kontuan hartuta. Etorkizunean beharrezkotzat joko balitz, egungo sistema berrikustea planteatu liteke.

Ordenantzaren berrikuspenak Udalak hartutako konpromisoari erantzuten dio: araututako aparkalekuaren funtzionamendua hobetzea, egungo teknologiara egokitzea eta segurtasun juridikoa eskaintzea, bai egoiliarrei, bai hondartzako guneetan maiz ibiltzen diren erabiltzaileei, hori baita udalerrian aparkatzeko eskaera gehien sortzen duten guneetako bat.