“Argitasuna existitzen da, hainbeste iluntasun existitzen delako”

Zuri-beltzean, eta “masa beltza” eratzearen bidez, Patrizia Etxegarai lesakarrak bere estiloa garatu du. Estilo hori definitzeko “zikina” terminoa erabiltzen du. Argi dauka horrek ez duela esan nahi bere lana ez denik fina. Zikintasunean edertasuna aurkitu du artistak, iluntasunean ere argitasuna aurkitu duen bezala. Komikiak, pelikulak, animazioa, marrazkiak… esparru askotan aritu da Etxegarai. Hala ere, oraindik hainbat gauza ditu egiteko, eta egoera horretan egotearekin pozik dago. Bizitza osoan bere izaera artistikoa garatzeko aukera izan nahi du, hil edo biziko kontu bat da berarentzat garapen artistikoa.

Ez zara esparru bakarreko emakumea. Zinemagile eta marrazkilari bezala definitzen duzu zure burua. Bien artean, zein gailentzen da?

Oraintxe, marrazkilaria naiz zinemagilea baino gehiago, baina beharragatik da, jendeak eska-tzen duenagatik. Horren arabera pasatzen naiz arlo batetik bestera. Niretzat interesgarriena marrazkilari batek filmak zelan egiten dituen, eta alderantziz, zinemagile batek marrazkiak zelan egiten dituen, ikustea da. Transbertsalitate hori interesgarria da.

Zerbaitek definitzen baditu zure marrazkiak, beltzaren presentzia da: beltza da ikusten den lehenengo gauza. Zuriak ere garrantzia du?

Bai, noski. Beltza marra da, eta marra horrek trama bat egiten du; eta, trama horren bidez, masa bat eratzen da. Zuriak, iluntasun horretan, argia lortzen du. Niri ilusio handia egiten dit leku, pertsona edo egoera ilunetan argia aurki-tzea. Oso iluna den pertsona baten ere, iluntasun hori desafiatzen duen edo pikutara bidaltzen duen, horren arabera, argitasuna egon daiteke.

Zelan aurkitzen da argitasuna abstrakzioan?

Ni beti hasten naiz masa beltza egiten, eta marrek eramaten naute hainbat mugimenduak egitera. Orduan, gustatzen zait gero eta marra gehiago egitea, eta gero eta iluntasun gehiago ematea. Argitasuna salbuespena da;hau da, argitasuna existitzen da hainbeste iluntasun existitzen delako. 

Zer behar du Patrizia Etxegaraik bere jarduna aurrera eramateko?

Denbora (barrea). Soldatapeko lanak nire bizi-tzan hainbesteko pisua ez izatea. Gero, leku bat. Orain lortu dut estudio txiki bat, etxetik hurbil. Hala ere, lekua ez da izan hain garrantzitsua. Leku finko bat izan baino lehen, edonon marraztu ahal izan dut. Aitzakia bat ere behar dut. Enkargu bat badut, ez dut subkontzientean zerbait bilatzeko beharrik.

Enkarguak ez diren lan horietan, zure sormen propiotik ateratzen diren horietan…

Lan horiek korapilo bat tratatzea bezala dira. Meditazioa dira. Meditazioarekin hainbeste lotura dutenez, ia fisikoa bihurtzen da, nire gorpu-tza aldatzen da hainbeste marra eginda… ia botaka egitea bezala da.

Esperimentatzen egin duzu bidea… aurrera begira, bidea horrela egiten jarraitu nahi duzu?

Artean bizitza errealean baino erosoago senti-tzen naiz. Artean nahiko seguru sentitzen naiz, nahiz eta ekonomikoki ez naizen lan horretatik bizi, ia artean nire burua aurkitu dudala esan dezaket. Nire lana egiten munduan indarkeria asko dagoela deskubritu dut, eta arraroa izatea balore bat dela ere; hau da, ez dela txarra den zerbait, ezta iraingarria ere. Oraindik asko dut artistikoki garatzeko, nire burua garatzeko. Eta, pozik nago horregatik. Animazio luze bat egin nahiko nuke, film bat marraztu nahiko nuke. Orain, komiki bat egiteko ideia daukat. Zazpikiak bat bilduman egin nuen komikia baino lehen, ez nintzen konturatu marrazkietan narrazio puntu bat zegoenik. Orain ikusten dut istorio bat kontatu ahal dela marrazkien bidez.

Landu dituzun gaien artean, ia guztiak autobiografikoak dira. Artea narrazio modu bat da zuretzat?

Nahiko autobiografikoa izan naiz, bai, baina ez dakit oso ondo zer den artea. Artea gauza asko dira… zerbait oso politikoa da, eta denoi egin ahal digu dei; edo, bati buruz ari garenean, denei buruz ari gara. Indarkeriari buruz ari garenean, denon indarkeria da, pairatzen edo jasaten duena badago hor, eta baita indarkeria hori eragiten duena ere. Nahiko politiko bezala definituko nuke, ez dakit zerbait ukitu edo aldatu dezakeen arteak… baina, gutxienez, hainbat gauza komunean jartzeko balio du. Nik uste zenbait gauza lortu ahal ditugula horren bidez.

Oso ezberdinak dira zure lanak haien artean, baina zure sinadura dutela argi dago. Zure egiteko modua aurkitu duzu?

Bai. Trama errepikakorra, zuri-beltzean, iluna, zorro-tza…

Zorrotza, zein zentzutan?

Zentzu askotan: grafikoki adibidez, eta esanahi aldetik ere, askotan deserosoa da ere, zorroztasun horrekin lotzen dut. Alde figuratiboan zorrotza da, baita metaforikoan ere. Zineman ere oso eskatologikoa da nire lana, korporala, politikoa… nire estetika narratsa da, zikina, gordina… zineman, eta baita marrazkietan ere. Garatuta dago, eta fina eta ederra izan daiteke, baina uste dut gordintasun batetik ateratzen dela. Iluntasunean argia egon ahal den bezala, gordintasunean ere edertasuna egon daiteke.