Bizkaiko Foru Aldundiak buru jardun du 128.000 mutualista baino gehiagoren pentsioen atxikipenak egokitzen, Gizarte Segurantzarekiko bitartekaritzan, helburua izanik bermatzea atxikipen horiek zorrotz betetzen dituztela indarreko araudia eta 1979 baino lehen lan-mutualitateei egindako kotizazioetatik eratorritako pentsioei buruz Auzitegi Gorenak emandako epaiak.
2025ean, Gizarte Segurantzak pentsioaren zenbateko osoaren gaineko atxikipenak kalkulatu zituen, gehiegizko zenbatekoak atxikiz; nolanahi ere, zenbateko horiek berreskuratu ahal izango dituzte errenta-aitorpena aurkezten dutenean 2026an. Hala ere, Foru Ogasunaren esku-hartzeari esker, 2026ko urtarriletik aurrera atxikipena PFEZn zergapetzen den pentsioaren zatiari egokituko zaio, Auzitegi Gorenak adierazitakoaren arabera. Horren ondorioz, atxikipena bat etorriko da ondorengo errenta-aitorpenean ateratzen den zenbatekoarekin, eta ez da itzulketa garrantzitsurik egongo aitorpenean, gaur egun gertatzen den bezala.
Neurri hori etorkizunean behar bezala aplikatuko dela bermatzeko, Bizkaiko Foru Aldundiak ukituen zerrenda eta dagozkien tributazio-ehunekoak bidaliko dizkio Gizarte Segurantzari. Horri esker, atxikipenak zuzenki kalkulatu ahal izango dira 2026ko urtarriletik aurrera, hala bermaturik mutualistek berehalako gehikuntza jasoko dutela hileko pentsioaren zenbateko garbian, urtebete itxaron beharrik gabe ondoren itzulketak jasotzeko.
Jarduketa horren inpaktu ekonomikoa 95,2 milioi euro izango da, eta zenbateko horrek zuzenean eragingo die ukituei, euren ahalmen ekonomikoa indartuz eta zerga-araudia behar bezala aplikatzen delako ziurtasuna emanez.
Mutualistentzako itzulketa historikoak
Auzitegi Gorenak, hainbat epaitan, irizpena eman zuen 1979 baino lehen lan-mutualitateei egindako kotizazioetatik eratorritako pentsioen tributazioari buruz. Epai horiek aplikatuz:
- Tributatzetik salbuetsita dago 1966ko abenduaren 31 baino lehenagoko kotizazioei dagokien pentsio-zatia.
- 1967tik 1978ra bitarteko kotizazioen zatiari dagokionez, ez da zergapetzen pentsio-zati horren % 25.
Horren ondorioz, Bizkaiko Foru Ogasunak epai horiek aplikatu zituen 2023ko errenta-aitorpenean, 2024ko kanpainan. Orduko hartan, guztira 106,7 milioi itzuli zitzaizkien 128.000 mutualistari baino gehiagori.
Kopuru horiek preskribatu gabeko aurreko urteetako itzulketei gehitu zaizkie:
- 2019: 55,8 milioi
- 2020: 56,6 milioi
- 2021: 60,2 milioi
- 2022: 68,3 milioi
Guztira, prozesuaren hasieratik: 456,8 milioi euro itzuli zaizkie mutualistei.
